كژگزيني

warning: Creating default object from empty value in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\taxonomy\taxonomy.pages.inc on line 33.

تحليل موضوع «اطلاعات نامتقارن» در قراردادهاي مشاركتي بانك‌داري بدون ربا و راه‌كارهاي آن

سال هفتم، شماره اول، پياپي 13، پاييز و زمستان 1394
مهدي طغياني / استادیار گروه اقتصاد دانشگاه اصفهان m.toghyani@ase.ui.ac.ir

سعيد صمدي / دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه اصفهان s.samadi@ase.ui.ac.ir

زيبا صادقي / كارشناس ارشد اقتصاد اسلامي دانشگاه اصفهان zibasadeghi24@yahoo.com

دريافت: 05/07/1394 ـ پذيرش: 15/11/1394

چكيده

يكي از ويژگي‌هاي اساسي بانك‌داري بدون ربا، بهره‌گيري از قراردادهاي مشاركتي در تأمين مالي متقاضيان است. اجراي واقعي اين قراردادها بانك‌‌ها را با مشكلاتي همچون كژگزيني و كژمنشي روبرو مي‌كند كه عمدتاً ريشه در عدم وجود اطلاعات متقارن ميان بانك و متقاضي دارد. اين مقاله با بهره‌گيري از روش توصيفي ـ تحليلي و در چارچوب مدل پايه‌اي پژوهش كه ذيل نظريه قراردادها (بُعد نظريه انگيزه‌ها) قرار دارد، به دنبال ارائه تبيين روشن‌تري از مسئلة عدم تقارن اطلاعات در قراردادهاي مشاركتي و حل بخشي از آن است. مطابق با اين الگو، در شرايطي كه اطلاعات نامتقارن بر فضاي قراردادها حاكم است اگر در چارچوب اصل «آشكارسازي»، قراردادهايي ارائه شود متناسب با انگيزة انواع متقاضياني كه بانك با آنها مواجه است، نه‌تنها مي‌توان سود انتظاري بانك را حداكثر كرد، بلكه مي‌توان مسئلة كژگزيني را از طريق تحريك انگيزه‌هاي متقاضيان و انتخاب قراردادي كه مختص هريك از آنها ارائه شده است، حل نمود. اين قراردادها، كه احتمال دستيابي متقاضي نوع  به منابع محدود بانك و ميزان بازپرداخت را براي آن نوع خاص پيشنهاد مي‌دهند، از حداكثرسازي مطلوبيت (سود) انتظاري بانك استخراج مي‌گردند. در پژوهش حاضر، با توجه به ويژگي‌ها و شرايط انعقاد قراردادهاي مشاركتي، طي سه مرحله، تغييراتي در الگوي پايه‌اي اعمال و در نهايت، براي حل مسئلة كژگزيني به سبب نبود تقارن اطلاعات، الگويي براي اين قراردادها پيشنهاد گرديده است.

كليدواژه‌ها: مسئلة اطلاعات نامتقارن، كژگزيني، كژمنشي، قراردادهاي مشاركتي، نظرية «قراردادها».

طبقه‌بندي JEL: D82، E5، P4.


 

سال انتشار: 
7
شماره مجله: 
13
شماره صفحه: 
5

بررسي جايگاه و اثر مسئله عدم تقارن اطلاعات در ادارة موقوفات

سال چهارم، شماره اول، پياپي هفتم، پاييز و زمستان 1391، ص 73 ـ 96
Ma'rifat-e Eghtesadi-e Islami, Vol.4. No.1, Spring & Summer 2012-13

محمدمهدي عسکري* / مصطفي شيخاني**

چکيده
از چالش‌هاي اساسي در بهره برداري از موقوفات، نحوه مديريت آن است. برخي تمامي مشکلات اوقاف را ناشي از نحوه اداره آن دانسته‌اند و اصلاح مديريت و رفتار صحيح متوليان را موجب از بين رفتن بسياري از مفاسد موجود در اوقاف بيان کرده‌اند. از آنجا که انگيزه‌هاي متولي به عنوان اداره کننده موقوفه لزوماً در راستاي اهداف واقف نيست، همواره امکان بروز رفتارهايي از سوي متولي متفاوت از خواست و اراده واقف وجود خواهد داشت. اين مسئله در اجاره موقوفات به عنوان رايج‌ترين شيوه فعلي مورد استفاده در بهره برداري از موقوفات نيز محتمل است. دانش اقتصاد اطلاعات به عنوان شاخه اي از اقتصاد متعارف ضمن بررسي مشکلات ناشي از نامتقارن بودن اطلاعات در تعاملات اقتصادي به ارائه پيشنهاداتي در جهت رفع آن مي‌پردازد. نتيجه‌هاي اين تحقيق که به روش جستجوي کتابخانه اي انجام شده است، ضمن تبيين مسئله عدم تقارن اطلاعات در وقف نشان مي‌دهد که مي‌توان با استفاده از راهکارهاي پيشنهادي اقتصاد اطلاعات در جهت رفع مشکلات ناشي از عدم تقارن اطلاعات در نهاد وقف بهره برد.
كليدواژه‌ها: اطلاعات نامتقارن، كژمنشي، كژگزيني، اداره موقوفات، متولي وقف.
طبقه‌بندي GEL: D82، P4، D83.
 


* دانشيار دانشکده معارف اسلامي و اقتصاد،‌ دانشگاه امام صادق(ع)    m.askari@isu.ac.ir
** دانشجوي کارشناسي ارشد معارف اسلامي و اقتصاد دانشگاه امام صادق(ع)    sheikhani84@gmail.com
دريافت: 23/9/1391 ـ پذيرش: 28/11/1391
 

سال انتشار: 
4
شماره مجله: 
7
شماره صفحه: 
73

سرمايه اجتماعي يا سرمايه مذهبي،كدام يك براي اقتصاد مطلوب‌ترند؟

، سال اول، شماره دوم، بهار و تابستان 1389، ص 51 ـ 72

نادر مهرگان* / حسن دليري**

چكيده:

در طول تاريخ زندگي جمعي انسان، مشاركت و تعامل بين افراد حائز اهميت بوده است. دانشمندان، از دهه 60 ميلادي، به اهميت اين قدرت در جامعه پي برده و آن را «سرمايه اجتماعي» ناميدند. علي رغم آثار فراوان مثبتي كه اين سرمايه دارد، در بسياري موارد موجب ايجاد نزاع و رويارويي در جوامع شده است. علاوه بر اين، با انباشت سرمايه اجتماعي، هيچ ضمانت اجرايي براي پايبندي افراد به قوانين موجود در گروه وجود ندارد. در‌اين راستا، مشكلات رفتاري همچون سواري مجاني، كژگزيني، كژمنشي و پيگيري كوركورانه منافع گروه در قالب گروه خواهي شكل مي‌گيرد. ‌اين امر حاكي از شكست اين باور است كه «سرمايه اجتماعي يك خوبي مطلق است». ‌اين نوشتار، با استفاده از روش تحليلي به معرفي مفهوم «سرمايه مذهبي» با تأكيد بر مذهب اسلام، مي‌پردازد. فرضيه مقاله آن است سرمايه مذهبي علاوه بر دارا بودن فوايد موجود در سرمايه اجتماعي، نقصان‌هاي آن را ندارد. از‌اين رو، اقتصاد با پيگيري انباشت سرمايه مذهبي قادر خواهد بود به كارايي بيشتري دست يابد.

واژگان كليدي: سرمايه مذهبي، سرمايه اجتماعي، سواري مجاني، كژگزيني، كژمنشي.

سال انتشار: 
1
شماره مجله: 
2
شماره صفحه: 
51
همزمانی محتوا