مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت اقتصاداسلامی 2042-2322 17 1 2026 03 06 چارچوب سیاست‌گذاری فناوری دفترکل‌ توزیع‌شده در جمهوری اسلامی ایران 5002894 10.22034/marefateeqtesadi.2026.5002894 FA صدیقه سادات سیدتاج الدینی دکتری دانشگاه قم و سطح 4 جامعه الزهرا 0009-0005-6984-5962 سعید ابراهیمی پژوهشگر اقتصاد اسلامی 0009-0003-6774-6499 Journal Article 2026 01 18 اقتصاد اسلامی با تکیه بر اصولی چون عادلانه بودن مبادلات، مردمی بودن فعالیت های اقتصادی و هدایتگری دولت اسلامی، بستری برای استحکام‌بخشی به حکمرانی نظام اسلامی و تحقق عدالت اجتماعی فراهم می‌سازد. در این چارچوب، فناوری دفترکل توزیع‌شده به‌عنوان یکی از نوآوری‌های تحول‌آفرین در اقتصاد دیجیتال، ظرفیت‌هایی برای تقویت حکمرانی اقتصادی و توسعه ابزارهای تأمین مالی غیرمتمرکز اسلامی ارائه داده است. این مقاله با رویکرد تحلیل سیاستی، ضمن تبیین ادبیات دفترکل توزیع‌شده به مرور فرصت‌های راهبردی آن در حوزه تأمین مالی اسلامی می‌پردازد و با در نظر داشتن چالش‌های حقوقی، فقهی ونهادی ناشی از این فناوری پیشنهادهایی از جمله اصلاح قوانین داخلی، طراحی الگوی عرضه اولیه توکن مبتنی بر عقود اسلامی، و انعقاد پیمان‌های منطقه‌ای با کشورهای همسو، جهت مدیریت چالش های مزبور ارائه نموده است. نتایج مقاله نشان می‌دهد که بهره‌گیری هدفمند از فناوری‌های نوظهور در چارچوب اصول اقتصاد اسلامی، می‌تواند در کنار حفظ حکمرانی نظام اسلامی زمینه ساز تحقق عدالت اقتصادی و فراهم آورنده فرصت های جدید سرمایه گذاری خارجی در زیست‌بوم اقتصادی کشورمان باشد.