TY - JOUR ID - 5003608 TI - الگوی مفهومی تعیین مقدار نشر پول بر اساس ضوابط و الزامات اسلامی JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 15 LA - fa SN - 2042-2322 AU - ّfarahanifard, Mohammad ali AD - حوزوی - موسسه عالی فقه و علوم اسلامی Y1 - 2026 PY - 2026 VL - 17 IS - 2 SP - EP - KW - مقدار نشر پول KW - الگوی مفهومی KW - وضعیت‌شناسی جامعه KW - تزاحم اهداف DO - 10.22034/marefateeqtesadi.2026.5003608 AB - تعیین مقدار مناسب نشر پول از مسائل کلیدی سیاستگذاری پولی است. این مقاله با روش اجتهادی-استنباطی و با تحلیل مبانی فقهی و اقتصادی، در پی ارائه «الگوی مفهومی تعیین مقدار نشر پول بر اساس ضوابط و الزامات اسلامی» است. چارچوب نظری مقاله بر سه ضابطه بنیادین استوار است: ۱) تبعیت پول از نیازهای بخش واقعی اقتصاد، ۲) استقلال نسبی بخش پولی در قبال سایر بخش‌ها، و ۳) تأمین اهداف مشروع پولی در چارچوب اهداف نظام اقتصادی اسلام. بر مبنای تطبیق این ضوابط، وضعیت جامعه بر اساس سه عامل کلیدی «تدبیر اقتصادی»، «تقوا و رعایت احکام الهی» و «عدالت» در شش وضعیت تحلیلی (تضاعف برکت، برکت، تکاثر، توانی، محق، تصاعد محق) دسته‌بندی می‌شود. هر وضعیت حکم مقدار و جهت نشر پول را متفاوت می‌سازد. در موارد تزاحم اهداف، با استفاده از قواعد باب تزاحم و مرجحات عقلایی و شرعی، هدف اهم تشخیص داده می‌شود. الگوی عملیاتی هفت‌مرحله‌ای شامل مراحل: ۱) تشخیص وضعیت کیفی جامعه و عامل مفقود/اهم، ۲) تعیین موجودی و توزیع پول، ۳) برآورد نیاز پولی، ۴) محاسبه شکاف پولی، ۵) بررسی تزاحم و اعمال مرجحات، ۶) لحاظ ملاحظات ساختاری، ابزاری و صیانتی، و ۷) لحاظ برنامه تدریجی و قابل نظارت است. UR - https://marefateeqtesadi.nashriyat.ir/node/5003608 L1 - ER -