TY - JOUR ID - 5004675 TI - کارکرد و وظایف دولت در اقتصاد اسلامی JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 15 LA - fa SN - 2042-2322 AU - Tavakkoli, Mohammad javad AD - استاد - گروه اقتصاد مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) Y1 - 2026 PY - 2026 VL - 18 IS - 1 SP - EP - KW - نظریه دولت KW - وظایف دولت KW - کارکرد دولت KW - اقتصاد اسلامی DO - 10.22034/marefateeqtesadi.2026.5004675 AB - تعیین وظایف دولت در اقتصاد اسلامی وابسته به رویکردی است که نسبت به جایگاه و کارکرد آن ارائه می‌دهیم. بر اساس نظریه دولت توانمندساز، که در این مقاله با روش تحلیلی ارائه شده است، دولت اسلامی نقشی فعال در اداره جامعه اسلامی به سمت پیشرفت عادلانه و متوازن را بر عهده دارد. اداره فعال پیشرفت جامعه اسلامی بدین مفهوم است که دولت باید کارکردهای مختلفی شامل تولیت، تصدی‌گری و تسهیل‌گری را در مسیر پیشرفت برعهده گیرد. دولت اسلامی متولی اموری همچون حفظ ارزش پول ملی، تامین امنیت، فقرزدایی و کاهش فاصله طبقاتی، قانونگذاری، سیاستگذاری، فرهنگ‌سازی و حفظ حقوق مالکیت است و نمی‌تواند انجام آن را به سایرین واگذار کند. دولت متصدی ایجاد زیرساخت‌ها،عرضه کالاها و خدمات عمومی و تأمین اجتماعی است؛ دولت مسئولیت عملیاتی کردن این امور را دارد؛ ولی می‌تواند انجام آن را به دیگران واگذار کند. تسهیل‌گری دولت نیز در اموری همچون ایجاد زمینه اشتغال و بهبود فضای کسب و کار مطرح است که کارکرد دولت سهل کردن فعالیت‌های اقتصادی است؛ ایجاد و واگذاری طرح‌های عمرانی قابل واگذاری در این رسته جای می‌گیرد. در این راستا، مالکیت‌زدایی و حاکمیت‌زدایی از دولت می‌تواند با آسیب‌زدن به کارکردهای دولت باعث کندشدن شتاب پیشرفت اقتصادی جامعه اسلامی شود. UR - https://marefateeqtesadi.nashriyat.ir/node/5004675 L1 - ER -